Gluten ve Gluten Free Beslenme: Sağlık Üzerindeki Etkileri
Gluten Nedir?
Gluten başta buğday olmak üzere çeşitli tahıllarda bulunur. Arpa, çavdar, yulaf gibi tahıllar gluten içerir. Gluten, ekmek hamuru hazırlandığında hamurun ağ yapısını oluşturan proteindir. Gluten olmadan ekmek mayalanmaz ve kabarmaz.
Buğdaydaki Proteinler
Buğdayda çok çeşitli proteinler vardır. Bunlardan en önemlisi ve hamurun hazırlanmasında hamuru tutmaya yarayan gluten ve gliadindir. Bu iki protein hamurun bağ olmasını sağlar. Unlu ürünlerin yapısını sağlayan gluten, çavdar, arpa ve yulaf gibi tahıllarda da bulunur fakat en etkili gluten miktarı buğdayda bulunmaktadır.
Gluten Hassasiyeti
Bazı bireylerde glutene karşı bir hassasiyet vardır ve bu bireylerin beslenmelerinde gluten tüketmeleri zararlı olabilir. Bu bireylerin glutensiz ürünler yani “gluten free” ile beslenmesi gerekir. Çölyak hastalığı yani gluten alerjisi bulunan bireyler gluten proteini içeren besinleri sindiremez. Bu nedenle glutensiz besinler tüketmeleri ve beslenme planlarını “gluten free” ürünlerden oluşturmaları gerekir.
Gluten Alerjisinin Belirtileri
Gluten alerjisinin çeşitli belirtileri vardır. Glutensiz gıdalar, gluten içeriklerinin 20 mg/kg sınırlandırıldığı gıdalardır. Tedavi yöntemi olarak beslenmeye dikkat edilmesi ve gluten free gıdalar ile beslenilmesi önerilir.
Gluten Bulaşma Riskleri
Gluten bulaşma risklerine karşı yemekler hazırlanırken dikkat edilmelidir. Bazı kozmetikler, deterjanlar ve şampuanlar da gluten içerebilir; bu nedenle “gluten free” olarak seçilmelidir. Mesela zarfların yapışkanlı bölümlerinde de gluten vardır. Karton bardakların katlı kısımlarında da gluten bulunmaktadır. Gluten free ürünler tercih edilmeli ve kullanırken dikkat edilmelidir.
Gluten Free Beslenmenin Faydaları
Gluteni beslenme şeklinden çıkaran bireylerde bağışıklık sisteminin daha az yorulduğu ve daha kolay kilo verdikleri görülmüştür. Ayrıca gluten free besinler tükettiğimizde, pasta, pizza, makarna, unlu mamuller, paketli ürünler ve bira gibi gıdalardan kaçınarak sağlıklı bir beslenme tarzını desteklemiş oluruz.
Çölyak Hastalığı ve Sindirim Sistemi
Gluten enteropatisi olarak bilinen çölyak hastalığı, bağırsaklardaki sindirimi sağlayan villus yapısının bozulmasına ve yiyeceklerde bulunan besin değerlerinin emiliminin engellenmesine neden olur.
Gluten Free Ürünlerin Tercihi
Gluten free ürünler son günlerde birçok tüketici tarafından tercih edilmektedir. Gluten free ürünler ile uzman diyetisyenler tarafından hazırlanmış diyet menülerini size diyemse.com hazırlıyor.